Carel Peeters over Hoe Hollands wil je het hebben? in Vrij Nederland


Onlangs verscheen er een uitgebreid artikel van journalist Carel Peeters op de website van Vrij Nederland over de nieuwe bundel van Bas Heijne, Hoe Hollands wil je het hebben?.  In dit boek laat Heijne haarfijn zien hoe er ook  in Nederland een strijd om de ziel van ons land gaande is. Iedereen moet het ontgelden in deze bundel van columns die Heijne schreef voor NRC Handelsblad. Van de nationale driekleur in ons parlement, de ‘grapjes’ van Van der Gijp tot de verengelsing van de universiteiten, Heijne legt moeiteloos de onderliggende motieven en maatschappelijke bewegingen bloot die zich schuilhouden achter ons dagelijkse leven.

Carel Peeters reageert met zijn artikel op een recensie van hetzelfde boek in NRC Handelsblad door filosoof Maarten Doorman. Volgens Peeters is Doormans stelling dat de auteur een ‘eenzijdige fixatie op de Verlichting’ zou hebben onterecht. ‘[Heijne] kreeg oog voor de rol van de donkere kant van de mensheid, als een realiteit: als iets dat hij eerst niet zo onderkende, maar waarvan hij is gaan inzien dat het een onderdeel van mensen is of kan zijn.’ Als oorzaak van Heijnes gewaarwording noemt Peeters zijn ontmoeting in de jaren tachtig met de door de donkere kanten van het leven en denken gefascineerde Frans Kellendonk, en de lectuur van The Heart of Darkness van Joseph Conrad. Uit zijn nieuwe bundel blijkt volgens Peeters dat ‘Heijne’s gewaarwording consequenties voor zijn denken heeft gehad. ‘Wanneer bij hem nog sprake is van fixatie op de Verlichting, dan kennelijk op de ongebroken vitale kanten ervan.’ Lees hier het volledige artikel van Vrij Nederland. 

Eerder verscheen er in de NRC een uitgebreid interview met de auteur, die na achttien jaar stopte met zijn spraakmakende column in NRC en waarvan op zondag 17 juni de laatste werd gepubliceerd. Heijne vertelt in het interview dat iedere column voelde alsof hij een sprong van de hoge duikplank maakte. ‘Je hebt een idee en een invalshoek, je gaat schrijven en dan neem je toch een andere afslag en je weet niet zeker’ of het too much is, vertelt de auteur. De column van Heijne werd vaak bekritiseert voor zijn populistische thema’s, maar hij zit zeker niet op een lijn met wat Wilders of Baudet zeggen. Heijne ziet dat de samenleving ‘verkaveld en versnipperd’ is, maar is positief over de toekomst. ‘Mensen zijn iets kwijtgeraakt, laten we bedenken hoe we ze dat kunnen teruggeven in een geglobaliseerde samenleving waarin iedereen met elkaar verbonden is en die door immigratie zeer divers is geworden.’ Klik hier om het volledige interview te lezen.


Over Hoe Hollands wil je het hebben?:

Hoe Hollands wil je het hebben? is de columnist Bas Heijne op z’n best. Niets en niemand ontsnapt aan zijn scherpe pen: de nationale driekleur in ons parlement, de merkwaardige aantrekkingskracht op politieke kneuzen op de rechterflank, de sprankelende leegheid van Jesse Klaver, het bloedeloze spruitjesnationalisme van Sybrand Buma, de bloedige ernst achter de ‘homeopathische verdunning’ van Thierry Baudet. En: de onstuitbare opkomst van het nepnieuws, de klakkeloze verengelsing van de universiteiten, de neergang van het politieke haatcabaret van Wilders en de ‘grapjes’ van Van der Gijp – steeds opnieuw legt Heijne de onderliggende motieven en maatschappelijke bewegingen bloot. Achter al het dagelijkse, vluchtige rumoer, zo laat hij haarfijn zien, is een strijd om de ziel van ons land gaande.

Bas Heijne is schrijver, essayist en columnist. Hij publiceerde romans en verhalen. Daarnaast schreef hij spraakmakende essays, waaronder Onredelijkheid (2007), Moeten wij van elkaar houden? (2011), Onbehagen (2016), Staat van Nederland (2017) en Wereldverbeteraars (2017). In 2017 ontving hij de P.C. Hooftprijs voor zijn beschouwend werk.