Vanavond is het al weer kerstavond! Kerst is een tijd van gezelligheid, familie en lekker eten, maar gedurende de Hongerwinter in 1944 was dit totaal anders. Ingrid de Zwarte schreef onlangs een boek over deze periode genaamd De hongerwinter. Het Algemeen Dagblad keek terug op deze tijd in Rotterdam en stelde Ingrid de Zwarte een aantal vragen over hoe dit precies moest zijn geweest voor de vele hongerlijdende Rotterdammers.

Het artikel vindt u hier.


De Hongerwinter van 1944-1945 is een van de meest beruchte episodes in de Nederlandse geschiedenis. Hoewel de hongersnood al sinds de bevrijding centraal staat in de collectieve herinnering aan de Duitse bezetting, is hier nog weinig systematisch onderzoek naar verricht.
Op basis van uitgebreid onderzoek in binnen- en buitenland vertelt Ingrid de Zwarte in dit boek het verhaal van de Hongerwinter. Hoe is de hongersnood precies ontstaan? Wat was de rol van de Duitse bezetter? Wie stierven, wie bleven leven? En hoe bonden overheidsinstanties, geallieerden en burgers de strijd aan met de honger?
De Hongerwinter weerlegt het gangbare beeld van de voedselcrisis: het was geen periode van passief lijden, maar eerder van ongekende veerkracht. Terwijl geallieerde noodhulp maanden op zich liet wachten en de staat hongerrantsoenen uitdeelde, zetten burgers overal in het land particuliere hulpacties op. Opmerkelijk is dat de Duitse bezetter deze inspanningen om strategische redenen vaak ondersteunde. De Hongerwinter vertelt het verhaal achter de vele mythes over hongertochten, Duitse leegroof en de geallieerde voedseldroppings. 75 jaar na dato legt dit boek uit hoe een modern land als Nederland in hongersnood terecht kwam – en hoe het de crisis uiteindelijk weer te boven wist te komen.

Ingrid de Zwarte (1988) is als historicus verbonden aan de Universiteit van Oxford, waar zij onderzoek doet naar de politiek van hongersnood en voedselhulp in gewapende conflicten. De Hongerwinter is de publieksversie van haar academisch proefschrift The Hunger Winter. Fighting Famine in the Occupied Netherlands, 1944-1945, dat ze in 2018 aan de Universiteit van Amsterdam en het NIOD verdedigde.

‘In de collectieve herinnering staat “de Hongerwinter” als een huis: een sterk, eenvoudig en eenduidig verhaal. Ingrid de Zwarte deed diepgravend historisch onderzoek en komt, naast een boeiende reconstructie, met een veelzijdige, gecompliceerde en genuanceerde analyse. Een eyeopener die veel bijdraagt aan het historisch inzicht.’
Prof. dr. Hans Blom, oud-directeur van het NIOD

‘Dit prijswinnende boek biedt een verrassend perspectief op de dramatische hongersnood tijdens het laatste oorlogsjaar in bezet Nederland. Met De Hongerwinter laat Ingrid de Zwarte zich kennen als een begenadigde, internationaal georiënteerde jonge wetenschapper.’
Prof. dr. Frank van Vree, directeur van het NIOD

Ook interessant



Dik Verkuil wint PrinsjesBoekenprijs 2026

Dik Verkuil wint PrinsjesBoekenprijs 2026

Gisteren werd in de Eerste Kamer de winnaar van de PrinsjesBoekenprijs 2026 bekendgemaakt. Als uitgeverij zijn we ontzettend trots en verheugd te melden dat De ongenaakbare Bolkestein van Dik Verkuil…

Lees verder >
De ongenaakbare Bolkestein van Dik Verkuil op shortlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

De ongenaakbare Bolkestein van Dik Verkuil op shortlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Onlangs werd bekend dat Dik Verkuil op de shortlist staat van de Libris Geschiedenis Prijs 2026 met zijn boek De ongenaakbare Bolkestein (1933-2025), dat in maart bij ons verscheen. Inmiddels maakt…

Lees verder >
Twee Prometheustitels op shortlist PrinsjesBoekenprijs 2026

Twee Prometheustitels op shortlist PrinsjesBoekenprijs 2026

Afgelopen weekend is de shortlist voor de PrinsjesBoekenprijs 2026, de prijs voor het beste politieke boek, bekendgemaakt. De uitgeverij kan met trots melden dat er maar liefst twee Prometheustitels genomineerd…

Lees verder >
Ali Smith ontvangt Belle van Zuylenring

Ali Smith ontvangt Belle van Zuylenring

Op zaterdag 26 september ontvangt Ali Smith (1962) de Belle van Zuylenprijs in TivoliVredenburg, Utrecht. Op deze dag zal Ali Smith ook de bijbehorende Belle van Zuylenlezing uitspreken. Deze nationale ereprijs…

Lees verder >
Symposium over psychedelica en zingeving van VU-hoogleraar André van der Braak

Symposium over psychedelica en zingeving van VU-hoogleraar André van der Braak

Op vrijdag 25 september zal André van der Braak, hoogleraar Comparatieve filosofie van de religie, een symposium geven over psychedelica en zingeving. Naar aanleiding van zijn nieuwe boek, Een stem…

Lees verder >
Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Woensdagavond werd bekendgemaakt dat Prometheus-auteur Emma Zuiderveen met haar debuut op de shortlist staat voor de Hebban • Winq Regenboogprijs 2026. Emma’s debuutroman, De rest is naakt, verscheen in april 2025. Over De rest…

Lees verder >
Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

De longlist van de Sociologische Bril 2026 is bekendgemaakt. Vol trots kunnen wij laten weten dat er dit jaar drie Prometheustitels op de longlist staan: In therapie. Een persoonlijke zoektocht…

Lees verder >
Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Vorige week werd bekendgemaakt dat de Oekraïense schrijver Andrej Koerkov (Leningrad, 1961) de Special Orwell Prize 2026 heeft gewonnen! Het is een meer dan verdiende erkenning voor Koerkov, zeker gezien…

Lees verder >