Afgelopen weekend verscheen er een interview met emeritus hoogleraar en auteur Auke van der Woud in de Volkskrant. In het gesprek vertelt Van der Woud over De Nederlanden – Het lege land 1800-1850. Dit boek is de herschreven versie van Het lege land waarmee Van der Woud  in 1987 naam maakte als schrijver. Van der Woud onderzoekt de ruimtelijke ordening van Nederland in de vroege negentiende eeuw, en beschrijft hoe het woeste landschap langzaam verandert door  de groeiende steden, de aanleg van kanalen en spoorwegen en de nationale openbare werken georganiseerd door Koning Willem I.

De auteur licht zijn keuze toe om het boek te herschrijven: ‘Ik vond de oorspronkelijke editie een beetje een museumstuk geworden, vooral qua taal, er staan veel van die ouwe naamvallen in, met “der” enzo. Deze nieuwe versie is nuchterder, scherper. Ik wéét nu ook meer dan toen.’

‘Ze zeggen weleens dat schrijvers hun hele leven bezig zijn met één boek’ merkt journalist Wilma de Rek op. Van der Woud: ‘Helemaal. Ik ben mijn leven lang bezig met dit ene onderwerp.’

De muziek van componist Schubert heeft ‘het luikje naar de negentiende eeuw opengezet. Op een intuïtief niveau: Schubert staat voor mij voor de innerlijke betrokkenheid en de liefde die je ergens voor hebben kan. Daarnaast is er ook een soort academische interesse. Er is iets waar niemand naar kijkt en dat ga ík nou eens doen, en dan zie ik dingen die nog nooit gezien zijn.’

De negentiende eeuw heeft lang een erg negatief imago gehad. Volgens Van der Woud is het juist interessant: ‘om in die afgewezen cultuur iets te vinden dat tóch kwaliteit had. Ik wilde die tijd begrijpen.’

U kunt het interview hier teruglezen.


De Nederlanden is een compleet gerenoveerde versie van Het lege land (1987), het boek dat vaak ‘klassiek’ is genoemd. Deze nieuwe uitgave beschrijft hoe Nederland uit de revoluties rond 1800 opkrabbelde, hoe het landschap en de steden er in de vroege negentiende eeuw uitzagen en hoe ze langzaam begonnen te veranderen. Koning Willem I organiseerde de nationale openbare werken. Klopt het wel dat de koopman- en kanalenkoning daarmee voor welvaart zorgde? Hij liet de Nederlandse staat in 1840 bijna failliet achter. Veroorzaakte zijn optreden niet juist een langdurige economische en sociale stagnatie? Hoe komt het dat de energie, de ondernemingslust in Nederland na zijn vertrek opeens loskwam?
Deze nieuwe rijkgeïllustreerde editie is de voorgeschiedenis van het moderne Nederland dat na 1850 ontstond, en van de veelgeprezen reeks die Van der Woud daarover schreef: Een nieuwe wereld (2006), Koninkrijk vol sloppen (2010), De nieuwe mens (2015) en Het landschap, de mensen (2020).

Bestel een exemplaar via onze webshop.

Auke van der Woud (1947) was ruim twintig jaar in Amsterdam en Groningen hoogleraar architectuur- en stedenbouwgeschiedenis. Hij schrijft over Nederland in de negentiende en de vroege twintigste eeuw. In 2007 ontving hij voor Een nieuwe wereld de Libris Geschiedenis Prijs (toen Het Beste Geschiedenisboek geheten). In 2010 kreeg hij de Grote Rotterdam-Maaskantprijs voor zijn ‘excellente oeuvre dat het denken over de negentiende eeuw verdiept, (…) met een literaire stijl die men zelden in de wetenschap tegenkomt’.

Ook interessant



Neeltje Maria Min wint Ger Fritz Prijs 2026!

Neeltje Maria Min wint Ger Fritz Prijs 2026!

Op zaterdag 31 oktober, kort voor Allerzielen, is de Ger Fritz Prijs 2026 uitgereikt aan Neeltje Maria Min. De uitreiking vond plaats op begraafplaats St. Barbara in Amsterdam. Min ontving…

Lees verder >
Gabri van Tussenbroek wint Karel van Manderprijs 2026

Gabri van Tussenbroek wint Karel van Manderprijs 2026

Deze week werd bekendgemaakt dat Gabri van Tussenbroek met De Houten eeuw van Amsterdam de Karel van Manderprijs 2026 gewonnen heeft. De longlist bevatte maar liefst 169 titels waaruit de jury een…

Lees verder >
‘In therapie’ van Lena Bril wint de Sociologische Bril 2025

‘In therapie’ van Lena Bril wint de Sociologische Bril 2025

Op 30 oktober werd bekendgemaakt dat Lena Bril met In therapie de Sociologsche Bril 2025 gewonnen heeft! Uit het juryrapport Juryvoorzitter Mark van Ostaijen benoemt in het juryrapport waarom de…

Lees verder >
Erik de Lange wint KNAW Early Career Award

Erik de Lange wint KNAW Early Career Award

Op woensdag 21 oktober werd bekendgemaakt dat universitair docent en schrijver Erik de Lange een van de KNAW Early Career Awards heeft gewonnen. Deze prijs is bedoeld voor jonge onderzoekers…

Lees verder >
Dik Verkuil wint PrinsjesBoekenprijs 2026

Dik Verkuil wint PrinsjesBoekenprijs 2026

Gisteren werd in de Eerste Kamer de winnaar van de PrinsjesBoekenprijs 2026 bekendgemaakt. Als uitgeverij zijn we ontzettend trots en verheugd te melden dat De ongenaakbare Bolkestein van Dik Verkuil…

Lees verder >
De ongenaakbare Bolkestein van Dik Verkuil op shortlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

De ongenaakbare Bolkestein van Dik Verkuil op shortlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Onlangs werd bekend dat Dik Verkuil op de shortlist staat van de Libris Geschiedenis Prijs 2026 met zijn boek De ongenaakbare Bolkestein (1933-2025), dat in maart bij ons verscheen. Inmiddels maakt…

Lees verder >
Twee Prometheustitels op shortlist PrinsjesBoekenprijs 2026

Twee Prometheustitels op shortlist PrinsjesBoekenprijs 2026

Afgelopen weekend is de shortlist voor de PrinsjesBoekenprijs 2026, de prijs voor het beste politieke boek, bekendgemaakt. De uitgeverij kan met trots melden dat er maar liefst twee Prometheustitels genomineerd…

Lees verder >
Ali Smith ontvangt Belle van Zuylenring

Ali Smith ontvangt Belle van Zuylenring

Op zaterdag 26 september ontvangt Ali Smith (1962) de Belle van Zuylenprijs in TivoliVredenburg, Utrecht. Op deze dag zal Ali Smith ook de bijbehorende Belle van Zuylenlezing uitspreken. Deze nationale ereprijs…

Lees verder >