Vandaag verscheen een interview in het Nederlands Dagblad met Archeoloog Ivar Schute. Schute deed archeologische onderzoek naar de Holocaust, wat hij optekende in zijn boek In de schaduw van een nachtvlinder.

‘Met ‘de schaduw van een nachtvlinder’ bedoel ik de voelbare leegte die de dood van zo veel mensen achterliet. Dat besef is ontstaan in Polen. Daar werd me duidelijk dat ik in een land rondliep waar iets uit weg was. En dat was weg is, toch voelbaar is. Want ook een leegte is iets. (….) In Polen liggen dorpen die ooit volledig Joods waren maar waar nu niemand woont die dat nog beseft. Er is op die plaatsen nog geen nieuwe ziel neergedaald. Sporen van die Joodse cultuur zijn nog te zien, maar het leven is weg. Dan voel je: dit klopt niet.’

U leest het hele interview hier terug.


Over In de schaduw van een nachtvlinder:

In 2014 werden de fundamenten van de gaskamers van het nazivernietigingskamp Sobibor blootgelegd. Voor Ivar Schute was dit de climax van een jarenlange reis door een kampenlandschap. Hij onderzocht barakken, massagraven, gaskamers en liep tegen een hoop vragen aan. Mag een archeoloog zomaar opgraven in een vernietigingskamp? Is dat wetenschap of forensisch onderzoek? Wat moeten we doen met de graven, kelders en funderingen die worden blootgelegd? Aan wie behoren de vondsten die archeologen doen? Hoe ga je om met Holocaustontkenners? Ivar Schute geeft antwoord op deze vragen aan de hand van een archeologische tocht van Nederland tot in de eenzame bossen van Oost-Polen. Hij laat zien dat een archeoloog met een andere blik naar de Holocaust kijkt: archeologisch onderzoek in een dergelijke context is eerder verbonden met een proces van gedenken dan het leveren van wetenschappelijke bewijzen.

In de schaduw van een nachtvlinder is een zeer persoonlijke en indringende zoektocht naar de sporen van een pijnlijk verleden.

Ivar schute (1966) werkt al bijna dertig jaar als archeoloog in de monumentenzorg. Hij specialiseerde zich daarbij in de archeologie van de Tweede Wereldoorlog en voerde onderzoek uit in Kamp Amersfoort, Vught, Westerbork, Bergen-Belsen, Treblinka, Sobibor en in tal van kleinere kampen.

Ook interessant



Neeltje Maria Min wint Ger Fritz Prijs 2026!

Neeltje Maria Min wint Ger Fritz Prijs 2026!

Op zaterdag 31 oktober, kort voor Allerzielen, is de Ger Fritz Prijs 2026 uitgereikt aan Neeltje Maria Min. De uitreiking vond plaats op begraafplaats St. Barbara in Amsterdam. Min ontving…

Lees verder >
Gabri van Tussenbroek wint Karel van Manderprijs 2026

Gabri van Tussenbroek wint Karel van Manderprijs 2026

Deze week werd bekendgemaakt dat Gabri van Tussenbroek met De Houten eeuw van Amsterdam de Karel van Manderprijs 2026 gewonnen heeft. De longlist bevatte maar liefst 169 titels waaruit de jury een…

Lees verder >
‘In therapie’ van Lena Bril wint de Sociologische Bril 2025

‘In therapie’ van Lena Bril wint de Sociologische Bril 2025

Op 30 oktober werd bekendgemaakt dat Lena Bril met In therapie de Sociologsche Bril 2025 gewonnen heeft! Uit het juryrapport Juryvoorzitter Mark van Ostaijen benoemt in het juryrapport waarom de…

Lees verder >
Erik de Lange wint KNAW Early Career Award

Erik de Lange wint KNAW Early Career Award

Op woensdag 21 oktober werd bekendgemaakt dat universitair docent en schrijver Erik de Lange een van de KNAW Early Career Awards heeft gewonnen. Deze prijs is bedoeld voor jonge onderzoekers…

Lees verder >
Dik Verkuil wint PrinsjesBoekenprijs 2026

Dik Verkuil wint PrinsjesBoekenprijs 2026

Gisteren werd in de Eerste Kamer de winnaar van de PrinsjesBoekenprijs 2026 bekendgemaakt. Als uitgeverij zijn we ontzettend trots en verheugd te melden dat De ongenaakbare Bolkestein van Dik Verkuil…

Lees verder >
De ongenaakbare Bolkestein van Dik Verkuil op shortlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

De ongenaakbare Bolkestein van Dik Verkuil op shortlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Onlangs werd bekend dat Dik Verkuil op de shortlist staat van de Libris Geschiedenis Prijs 2026 met zijn boek De ongenaakbare Bolkestein (1933-2025), dat in maart bij ons verscheen. Inmiddels maakt…

Lees verder >
Twee Prometheustitels op shortlist PrinsjesBoekenprijs 2026

Twee Prometheustitels op shortlist PrinsjesBoekenprijs 2026

Afgelopen weekend is de shortlist voor de PrinsjesBoekenprijs 2026, de prijs voor het beste politieke boek, bekendgemaakt. De uitgeverij kan met trots melden dat er maar liefst twee Prometheustitels genomineerd…

Lees verder >
Ali Smith ontvangt Belle van Zuylenring

Ali Smith ontvangt Belle van Zuylenring

Op zaterdag 26 september ontvangt Ali Smith (1962) de Belle van Zuylenprijs in TivoliVredenburg, Utrecht. Op deze dag zal Ali Smith ook de bijbehorende Belle van Zuylenlezing uitspreken. Deze nationale ereprijs…

Lees verder >