Vrijdag bracht EenVandaag een item met Ivar Schute en zijn archeologische onderzoek naar concentratiekampen Auswitch en Sobibor. Hij schreef er een boek over, In de schaduw van een nachtvlinder, en EenVandaag sprak hem over zijn onderzoek naar ‘het onvoorspelbare’, de stille en verborgen getuigen van de holocaust.

‘Met name die laatste opgraving is iets wat mijn leven heeft veranderd. Als je vernietigingskampen, gaskamers en massagrafen opgraaft gaat dat in je systeem zitten. Dat is de reden dat ik het wel eens op schrift wilde zetten (…) Veel van de structuren om een kamp heen zijn een beetje verdwenen uit het collectief geheugen. De focus richt zich op de herinneringsplek – daar heb je het nationaal monument, daar herdenk je de slachtoffers – en die diffuse ruimte eromheen, waarin je allerlei gebouwen hebt gehad met ‘ondersteunende functies’, zijn verloren gegaan.’

U kijkt het hele fragment hier terug.


Over In de schaduw van een nachtvlinder:

In 2014 werden de fundamenten van de gaskamers van het nazivernietigingskamp Sobibor blootgelegd. Voor Ivar Schute was dit de climax van een jarenlange reis door een kampenlandschap. Hij onderzocht barakken, massagraven, gaskamers en liep tegen een hoop vragen aan. Mag een archeoloog zomaar opgraven in een vernietigingskamp? Is dat wetenschap of forensisch onderzoek? Wat moeten we doen met de graven, kelders en funderingen die worden blootgelegd? Aan wie behoren de vondsten die archeologen doen? Hoe ga je om met Holocaustontkenners? Ivar Schute geeft antwoord op deze vragen aan de hand van een archeologische tocht van Nederland tot in de eenzame bossen van Oost-Polen. Hij laat zien dat een archeoloog met een andere blik naar de Holocaust kijkt: archeologisch onderzoek in een dergelijke context is eerder verbonden met een proces van gedenken dan het leveren van wetenschappelijke bewijzen.

In de schaduw van een nachtvlinder is een zeer persoonlijke en indringende zoektocht naar de sporen van een pijnlijk verleden.

Ivar schute (1966) werkt al bijna dertig jaar als archeoloog in de monumentenzorg. Hij specialiseerde zich daarbij in de archeologie van de Tweede Wereldoorlog en voerde onderzoek uit in Kamp Amersfoort, Vught, Westerbork, Bergen-Belsen, Treblinka, Sobibor en in tal van kleinere kampen.

Ook interessant



Uitgeverij Prometheus standaard afbeelding

Nausicaa Marbe en Nina Polak genomineerd voor WIZO-literatuurprijs

De WIZO-literatuurprijs maakte afgelopen week de lijst met genomineerde boeken voor 2023 bekend. Op de shortlist staan Nausicaa Marbe met Wachten op het Westen en Nina Polak met haar roman…

Lees verder >
Koen Janssen bij Nieuwsuur

Koen Janssen bij Nieuwsuur

In de Nieuwsuur-reportage met als thema het controversiële WK en waarom FIFA vrijwel alles doet wat Qatar vraagt, vertelde Koen Janssen, auteur van 90 minuten oorlog, gisteren over de lange…

Lees verder >
Uitgeverij Prometheus standaard afbeelding

Margriet Sitskoorn te gast bij Tijd voor MAX

Gisteravond was klinisch neuropsycholoog Margriet Sitskoorn te gast bij Tijd voor MAX in het kader van het verschijnen van haar nieuwe boek Tijd te kort | Tijd genoeg. Volgens Sitskoorn…

Lees verder >
Uitgeverij Prometheus standaard afbeelding

Eelco Meuleman te gast bij Met het Oog op Morgen

Eelco Meuleman was vannacht te gast bij radioprogramma Met het Oog op Morgen, waar hij met presentator Chris Kijne in gesprek ging over zijn nieuwe boek Het leven van een…

Lees verder >
Kader Abdolah te gast bij Nooit Meer Slapen

Kader Abdolah te gast bij Nooit Meer Slapen

Kader Abdolah was dinsdagavond te gast bij VPRO Nooit Meer Slapen. Hier sprak hij met presentator Femke van der Laan over zijn nieuwe boek Wat je zoekt, zoekt jou. Een…

Lees verder >
Tahmina Akefi te gast bij Op1

Tahmina Akefi te gast bij Op1

Auteur Tahmina Akefi was gisteravond te gast bij Op1. Tijdens de uitzending vertelde zij meer over haar recent verschenen boek Mijn grote liefde. Een leven met Peter R. de Vries.…

Lees verder >
Koen Janssen te gast bij ‘Tijd voor Max’

Koen Janssen te gast bij ‘Tijd voor Max’

Gistermiddag was Koen Janssen te gast bij Tijd voor Max, waar hij in gesprek ging over zijn boek 90 minuten oorlog. Tijdens de uitzending vertelde hij over zijn interesse in…

Lees verder >
Andrej Koerkov wint Le Prix Médicis étranger

Andrej Koerkov wint Le Prix Médicis étranger

De Oekraïnse auteur Andrej Koerkov heeft met zijn boek Grijze bijen de Prix Médicis étranger 2022 gewonnen. Dat maakte de jury vandaag bekend. Le Prix Médicis étranger is de belangrijkste…

Lees verder >