Afgelopen zondag is bij het radioprogramma OVT bekendgemaakt dat Denken is verrukkelijk van Margriet van der Heijden op de shortlist staat van de Libris Geschiedenis Prijs. Deze prestigieuze prijs wordt uitgereikt aan het beste historische boek voor een algemeen publiek.

Op 31 oktober 2021 wordt de Libris Geschiedenis Prijs uitgereikt tijdens een speciale live-uitzending van het radioprogramma OVT door voorzitter Khadija Arib.


Over Denken is verrukkelijk:

Paul Ehrenfest groeide op in een joods middenstandsgezin in Wenen. Tatiana Afanassjewa kwam uit een welgestelde familie in Petersburg. Hun liefde voor de natuurwetenschappen bracht hen aan het begin van de twintigste eeuw bij elkaar en voerde hen naar Leiden.

Daar bouwde de wervelende Ehrenfest een enorm internationaal netwerk van natuurkundigen op. Afanassjewa werkte – noodgedwongen – vooral thuis tussen de kinderen aan de warmteleer en dacht na over meetkundeonderwijs en hoe je kinderen kunt ‘leren denken’. En terwijl Europa steeds duisterder werd, bloeide het lichte ‘Russische’ huis dat Afanassjewa had ontworpen op tot een oase voor denkers uit de hele wereld. Op de lange gastenlijst op de muur van de logeerkamer staan de namen van zestien Nobelprijswinnaars, onder wie Niels Bohr en natuurlijk Albert Einstein, Ehrenfests beste vriend.

De afgelopen jaren dook Margriet van der Heijden in archieven voor haar verhaal over Ehrenfest en Afanassjewa en over hun microkosmos, die uit elkaar viel toen Hitler in 1933 aan de macht kwam. In Engeland hoorde Einstein, op de vlucht, hoe Ehrenfest zich van het leven had beroofd. Afanassjewa moest verder zonder haar professor die ‘dansend voor het schoolbord’ de natuurkunde betoverend had gemaakt.

Margriet van der Heijden is deeltjesfysicus, opgeleid bij CERN in Genève en wetenschapsjournalist. Ze schrijft over wis- en natuurkunde voor vooral NRC Handelsblad, schreef non-fictiekinderboeken zoals De wiskundetrompet en geeft les aan Amsterdam University College.

‘Dit boek heeft me ongelooflijk geraakt.’
Khadija Arib, juryvoorzitter Libris Geschiedenis Prijs 2021

‘Ehrenfest en Afanassjewa herrijzen in haar biografie niet alleen als twee bevlogen natuurwetenschappers, maar ook als hartstochtelijke mensen met veelbewogen levens.’
NRC Handelsblad ●●●● 

‘Ik neem mijn hoed af voor deze voortreffelijke biografie en dit grootse debuut. Margriet van der Heijden schrijft met een fijngevoeligheid die juist bij deze twee mensen nodig is. Door de fraaie, scenische passages, waarbij de hoofdpersonen veel zelf aan het woord zijn, komen deze veel dichterbij dan bij een meer analytische, afstandelijke beschrijving mogelijk is.’
Frans van Lunteren, hoogleraar Geschiedenis van de Natuurwetenschappen in Leiden

Ook interessant



Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Woensdagavond werd bekendgemaakt dat Prometheus-auteur Emma Zuiderveen met haar debuut op de shortlist staat voor de Hebban • Winq Regenboogprijs 2026. Emma’s debuutroman, De rest is naakt, verscheen in april 2025. Over De rest…

Lees verder >
Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

De longlist van de Sociologische Bril 2026 is bekendgemaakt. Vol trots kunnen wij laten weten dat er dit jaar drie Prometheustitels op de longlist staan: In therapie. Een persoonlijke zoektocht…

Lees verder >
Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Vorige week werd bekendgemaakt dat de Oekraïense schrijver Andrej Koerkov (Leningrad, 1961) de Special Orwell Prize 2026 heeft gewonnen! Het is een meer dan verdiende erkenning voor Koerkov, zeker gezien…

Lees verder >
De Constantijn Huygens-prijs 2026 toegekend aan Connie Palmen!

De Constantijn Huygens-prijs 2026 toegekend aan Connie Palmen!

Connie Palmen (1955, Sint Odiliënberg) ontvangt de Constantijn Huygens-prijs 2026 voor haar oeuvre. ‘Dit maakt me zielsgelukkig en trots’, vertelt Palmen. ‘Deze oeuvreprijs is een erkenning van het schrijverschap en…

Lees verder >
Karin Amatmoekrim op Lowlands 2026

Karin Amatmoekrim op Lowlands 2026

Vandaag maakte Lowlands het literatuurprogramma bekend voor de editie van 2026. Karin Amatmoekrim zal, net als gelouterd schrijvers Rob van Essen en Judith Herzberg, tijdens de ochtendtalkshow Bakkie LLit aanwezig…

Lees verder >
Drie Prometheustitels op longlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Drie Prometheustitels op longlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Op zaterdag 27 juni de longlist van de Libris Geschiedenis Prijs 2026 bekendgemaakt. Vol trots kunnen wij laten weten dat er dit jaar drie Prometheustitels op de longlist staan: God,…

Lees verder >
Wiljan van den Akker overleden

Wiljan van den Akker overleden

Tot ons verdriet is op 20 april 2026 onze geliefde auteur Wiljan van den Akker overleden. Wiljan van den Akker (1954) was een veelzijdig en bevlogen schrijver, dichter, vertaler en…

Lees verder >
‘De gedichtenapotheek’ is de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw

‘De gedichtenapotheek’ is de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw

De gedichtenapotheek, de gelauwerde poëziebloemlezing samengesteld door Philip Huff, is toe aan de zevende druk. Met meer dan 30.000 exemplaren maakt dat het tot de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw!…

Lees verder >