Presentatie van ‘Medezeggenschap’ van Wim Blockmans besproken in de Volkskrant

Vandaag verscheen een artikel in de Volkskrant over Medezeggenschap van Wim Blockmans. Hans Wansink was op de presentatie en onderschrijft het belang van het boek:

‘Blockmans presenteerde vorige week op de Haagse Hogeschool zijn overzichtswerk over politieke participatie in Europa: Medezeggenschap. Hij noemde het terecht ‘verbluffend’ dat zo’n handboek over de wortels van de democratie niet bestond. Daarom heeft hij, emeritus hoogleraar middeleeuwse geschiedenis aan de Universiteit Leiden, het maar zelf geschreven. Er was nog een reden: Blockmans constateert dat vandaag de dag het gehalte van de democratie onder druk staat. Hij wijdt daar in zijn boek een apart hoofdstuk aan, waardoor Medezeggenschap behalve een naslagwerk ook een bijdrage aan het politieke debat is geworden.’

Het boek, zo werd op de presentatie duidelijk, schets een helder beeld van de Europese democratie en haar tekortkomingen, die vandaag de dag meer dan ooit invoelbaar zijn:

‘Dat de democratie per definitie precair en onvolmaakt is, onderstreepte oud-hoogleraar politicologie Rinus van Schendelen in zijn commentaar op Medezeggenschap. Het boek laat zien dat democratie in de regio’s van Europa altijd een omstreden waarde is geweest, die moest concurreren met veiligheid, welvaart, stabiliteit en nu met klimaat. In de Europese Unie is het begrip democratie ook omstreden. Elk land legt de nadruk op zijn eigen notie van democratie.’

U kunt het hele artikel hier teruglezen.

Over Medezeggenschap:

Nooit eerder in de Europese geschiedenis bereikten zovelen een zo hoge levensstandaard en levensverwachting, een zo hoog opleidingsniveau, zo veel vrijheid en toegang tot zo veel informatie en communicatiemogelijkheden als nu. Toch woedt er een debat over de ‘crisis van de democratie’ en heerst er onbehagen over het politieke immobilisme.

Acht eeuwen lang is in Europa gevochten voor politieke medezeggenschap. De democratische rechtsstaat is hier pas in de loop van de twintigste eeuw formeel gerealiseerd, maar zeker nog niet overal ingeburgerd en in veel opzichten alweer uitgehold. Politieke participatie is sinds 1200 onder impuls van emancipatiebewegingen in golven verruimd en telkens opnieuw onderdrukt. Steeds trachten gevestigde elites, ook de nieuwe, zich met alle middelen vast te klampen aan hun posities.

Dit boek bekijkt de geschiedenis van Europese staten vanuit de opeenvolgende emancipatiebewegingen en onderzoekt waarom ze telkens weer vastliepen, van Portugal tot Rusland en van Ierland tot Sicilië. Gezocht wordt naar verklaringen van deze evoluties, maar ook naar indicaties van continuïteit naar het heden toe. Dat helpt om de huidige malaise te begrijpen.

Wim Blockmans is emeritus hoogleraar middeleeuwse geschiedenis aan de Universiteit Leiden. In zijn onderzoek richtte hij zich herhaaldelijk op vormen van volksvertegenwoordiging, ook de hedendaagse. Van hem verscheen eerder bij Prometheus Metropolen aan de Noordzee en Eeuwen des onderscheids (met Peter Hoppenbrouwers).