Selma Leydesdorff over Sasha Pechersky in Nieuwsuur
Afgelopen zaterdag werd een nieuwe Russische film over de opstand in Sobibor besproken in een rapportage. Selma Leydesdorff sprak in de rapportage over deze film en over het leven van Sasha Pechersky, de leider van de opstand over wie zij haar nieuwe boek schreef: ‘Pechersky werd niet erkend als joodse held. Hij was slachtoffer van Stalins antisemitisme. Hij werd uit zijn huis gehaald, hij werd werkloos en raakte straatarm en geïsoleerd.’
Ook in het Nederlands Dagblad werd dit onderwerp afgelopen vrijdag in een artikel besproken.
Herman Veenmans schrijft daarin over Leydesdorffs boek Sasha Pechersky: ‘Veel beulen bleken onbekeerd, bleven onbestraft en boerden soms goed. Veel slachtoffers werden niet erkend en stierven berooid, in hun gemoed en portemonnee. In het boek van Selma Leydesdorff staan hun levens in context, als een danse macabre zonder happy end.’ ‘Het boek is persoonlijk. Ook de grootouders van de auteur werden vergast in Sobibor, op 2 juli 1943.’ ‘Het boek doet pijn, omdat het een gevecht tegen de bierkaai illustreert. Je moet veel lezen en goed luisteren, wil de mythe het niet alsnog, en weer, winnen van de realiteit. En luisteren kan Leydesdorff.’
Kijk de rapportage van Nieuwsuur hier terug.
Lees het volledige artikel in het Nederlands Dagblad hier terug.
Over Sasha Pechersky:
Op 14 oktober 1943 leidde Aleksandr ‘Sasha’ Pechersky een massale ontsnapping uit het vernietigingskamp Sobibor in Polen, de enige succesvolle opstand van gevangenen in de Tweede Wereldoorlog. Maar toch kreeg Pechersky hiervoor later nooit de publiekelijke erkenning die hij verdiende. In zijn thuisland Rusland werd hij juist gewantrouwd, enkel en alleen omdat hij gevangen had gezeten. De vroegere communistische wereld verschilde daarmee hemelsbreed van het Westen in de manier waarop ze de moord op de joden herdacht.
Selma Leydesdorff biedt een fascinerend inzicht in een cruciale periode in de geschiedenis. Haar soms ontluisterende verhaal benadrukt dat de joden niet passief waren tegenover het Duitse geweld, en toont de wrange geschiedenis van de joden die slachtoffer werden van het stalinisme, net nadat ze de nazigruwelen hadden overleefd.
Een bijzondere biografie van een vergeten held, gebaseerd op niet eerder gebruikte documenten en interviews met ooggetuigen.
Selma Leydesdorff (1949) is historica en emeritus hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam. Zij is internationaal bekend als prominent onderzoekster en theorievormer op het gebied van mondelinge geschiedenis, oral history. Deze methode gebruikte ze onder meer voor haar in 2008 verschenen De leegte achter ons laten. Een geschiedenis van de vrouwen van Srebrenica.
