Afgelopen woensdag verscheen een lovende recensie van Modern modern van Jan Bor in Trouw. Het boek krijgt vier sterren.

In Modern modern blaast Bor nieuw leven in de Verlichting. ‘Bor richt zich in zijn boek op de ‘onderhoudsbeurt’ die de Verlichting begin twintigste eeuw onderging. Door de radicale kantelingen van het menselijk perspectief in kunst (Mondriaan), natuurkunde (Einstein) en filosofie (Bergson) werd de moderniteit waarachtig ‘modern’.’

Bor levert in zijn betoog de nodige kritiek op de Verlichting, maar toont zich juist door deze kritiek een ware verlichtingsdenker. ‘De Verlichting vereist kritiek op elk denkbaar paradigma, dus ook op de waarheidsclaims die voortkomen uit de Verlichting zelf, zoals het idee dat de mens als rationeel wezen de natuur beheerst. Door dat idee te bekritiseren, toont Bor zich een exemplarisch kind van de Verlichting, zonder het Verlichtingsproject an sich af te schrijven.’

Bors conclusie is een heldere en bruikbare herdefiniëring van Verlichting. ‘In Modern modern pleit Bor voor een ‘verlichting van enkelingen’, een individuele zoektocht naar het ‘ware ik’ dat aan het denken vooraf gaat. Zonder verlichting met een kleine letter is de Verlichting met een hoofdletter onmogelijk en blijft de moderniteit ouderwets.’

U leest de hele recensie hier terug.


Over Modern modern:

De vraag in welke cultuur we leven houdt de gemoederen bezig. en de vraag naar urgentie wint, nu we vrijwillig – ja – onze gegevens op de digitale straat leggen en deze vervolgens worden gebruikt om ons gedrag te controleren. Een serieuze bedreiging voor onze vrijheid.

De postmoderne verwarring ligt intussen alweer achter ons. We bevinden ons nog steeds in de moderne cultuur. Gelukkig maar, want behalve bedreigingen biedt deze ook grote kansen. Om erachter te komen waarin het moderne ervan ligt, maakt Bor een wandeling door het hooggebergte van onze cultuur. De nadruk daarbij valt op de drie omwentelingen – in de filosofie, de kunsten en de fysica – die na 1900 hebben plaatsgevonden en die, alle drie, tot een update van onze moderne beschaving leidden. Vandaar de titel Modern modern.

De vrijheid die onze cultuur voorstaat zal steeds weer bevochten moeten worden. Dat is de geest van de Verlichting als het hart van de moderne cultuur.

Jan Bor (1946) is filosoof. Hij publiceerde onder meer De verbeelding van het denken, waarvan meer dan 100.000 exemplaren werden verkocht, Een (nieuwe) geschiedenis van de filosofie, Wat is wijsheid? en Mondriaan filosoof. In 2016 verscheen zijn laatste boek, OnZen.

 

Ook interessant



‘Ik ben vrij’ van Lale Gül komt binnen op tweede plek in Bestseller 60

‘Ik ben vrij’ van Lale Gül komt binnen op tweede plek in Bestseller 60

Het nieuwste boek van bestsellerauteur Lale Gül, Ik ben vrij, verscheen vorige week dinsdag en kwam deze week meteen binnen op de tweede plek in de Bestseller 60. Ook haar…

Lees verder >
‘Tegen beter weten in’ van Alban Mik •••• in ‘NRC’

‘Tegen beter weten in’ van Alban Mik •••• in ‘NRC’

Het debuut van auteur Alban Mik, de verhalenbundel Tegen beter weten in, werd afgelopen vrijdag uitgebreid besproken in NRC door recensent Judith Eiselin. In haar recensie analyseert Eiselin verschillende verhalen…

Lees verder >
Lale Gül te gast bij ‘Sophie & Jeroen’ over haar nieuwe boek ‘Ik ben vrij’

Lale Gül te gast bij ‘Sophie & Jeroen’ over haar nieuwe boek ‘Ik ben vrij’

Gisteren verscheen het tweede boek van bestsellerauteur Lale Gül: Ik ben vrij. Hierin vertelt ze hoe haar leven volkomen veranderde na het verschijnen van haar eerste boek, Ik ga leven.…

Lees verder >
Karin Amatmoekrim met ‘In wat voor land leef ik eigenlijk?’ op shortlist Brusseprijs 2024

Karin Amatmoekrim met ‘In wat voor land leef ik eigenlijk?’ op shortlist Brusseprijs 2024

In wat voor land leef ik eigenlijk? Anil Ramdas, onmogelijk kosmopoliet van Karin Amatmoekrim heeft na een plek op de longlist nu ook de shortlist van de Brusseprijs 2024 weten…

Lees verder >
●●●●● in ‘NRC’ voor ‘Een driebenig paard’ van Bohumil Hrabal

●●●●● in ‘NRC’ voor ‘Een driebenig paard’ van Bohumil Hrabal

NRC-recensent Michel Krielaars las Een driebenig paard van de Tsjechische schrijver Bohumil Hrabal en waardeert het werk met maar liefst de maximale vijf ballen. Krielaars bespreekt uitgebreid de schrijfstijl en…

Lees verder >
‘Schrijversmythen’ van Sander Bax besproken in de media

‘Schrijversmythen’ van Sander Bax besproken in de media

Sander Bax schreef met Schrijversmythen een nieuwe literatuurgeschiedenis van de moderne Nederlandse literatuur aan de hand van verschillende typologieën van het schrijverschap. Elke periode heeft haar eigen mythe, van antiburger…

Lees verder >
‘Ondernemers in het wild’ van Olivier van Beemen internationaal besproken in de media

‘Ondernemers in het wild’ van Olivier van Beemen internationaal besproken in de media

Olivier van Beemen deed ruim drie jaar onderzoek naar het beleid en bestuur van African Parks, dat natuurgebieden in Afrika beheert en die in verband wordt gebracht met vermeende mishandelingen…

Lees verder >
Pre-order ‘Ik ben vrij’ van Lale Gül via Boekhandel Donner en ontvang een gesigneerd exemplaar

Pre-order ‘Ik ben vrij’ van Lale Gül via Boekhandel Donner en ontvang een gesigneerd exemplaar

Op dinsdag 14 mei a.s. verschijnt het langverwachte nieuwe boek van Lale Gül, die met haar debuutroman Ik ga leven een bestseller schreef en onder andere de NS Publieksprijs 2021…

Lees verder >