Bas Heijne was onlangs te gast bij Buitenhof om te praten over zijn nieuwe boek Leugen & waarheid. Heijne constateert dat de burger vertrouwen in de politiek verliest wanneer politici enkel onder elkaar compromissen gaan sluiten en visies ofwel ‘de stip op de horizon’ loslaten. Vertrouwen is wat er op het moment het meeste mist en het hardste nodig is in de politiek volgens Heijne:

‘Ik vergelijk die relatie van een burger met de overheid maar eigenlijk ook met de samenleving als geheel, met een relatie, met een huwelijk kun je zeggen. Als je het gevoel hebt dat die ander je bedriegt dan ga je overal iets achter zoeken. Dus dan begin je te twijfelen over het nut van mondkapjes en uiteindelijk denk je dat Mark Rutte of Bill Gates een chip in je hoofd wil planten.’

Naast vertrouwen zijn identiteit en desinformatie ook grote onderwerpen in zijn boek. Heijne houdt de samenleving en de politiek kritisch tegen het licht maar wil hierbij juist graag aanzetten tot denken en discussie:

‘Het was wel mijn bedoeling om het open te houden. Om niet van alles te beweren maar om in het beste geval de lezer mee te laten denken over deze kwesties. Ik ga niet steeds zeggen wat ik ervan vind maar juist om het open te maken.’

 

U kijkt deze aflevering hier terug.


Over Leugen & waarheid:

Waarom groeit het wantrouwen jegens de wetenschap? Waarom trekken mensen zich steeds minder aan van feiten? Waarom is identiteit zo’n heet hangijzer geworden, in de politiek en in ons eigen leven? Waarom kost het zo veel moeite de zwarte bladzijden van onze geschiedenis onder ogen te zien? Waarom verdwijnt religie niet? Waarom is racisme zo hardnekkig? Hoe komt het dat de mens zowel goedmoedig is als uitermate gewelddadig?
Voor NRC Handelsblad ging vermaard essayist Bas Heijne op zoek naar het verhaal achter het dagelijkse rumoer en de krantenkoppen. Hij sprak met denkers en wetenschappers (onder anderen Peter Pomerantsev, Angela Saini, Elaine Pagels, Martin Hägglund en Géraldine Schwarz) over grote kwesties die het debat in onze tijd bepalen. Samen vormen deze gesprekken een diepgravend portret van onze verwarrende tijd. Waarbij ook de lezer zelf aan het denken wordt gezet.


Bas Heijne is de auteur van essays als Onredelijkheid (2007), Moeten wij van elkaar houden (2011), Onbehagen (2016 en 2020), Wereldverbeteraars (2017) en Mens/onmens (2019). Hij is verbonden aan NRC Handelsblad. In 2017 kreeg hij de P.C. Hooft-prijs voor zijn gehele oeuvre.

Ook interessant



Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Woensdagavond werd bekendgemaakt dat Prometheus-auteur Emma Zuiderveen met haar debuut op de shortlist staat voor de Hebban • Winq Regenboogprijs 2026. Emma’s debuutroman, De rest is naakt, verscheen in april 2025. Over De rest…

Lees verder >
Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

De longlist van de Sociologische Bril 2026 is bekendgemaakt. Vol trots kunnen wij laten weten dat er dit jaar drie Prometheustitels op de longlist staan: In therapie. Een persoonlijke zoektocht…

Lees verder >
Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Vorige week werd bekendgemaakt dat de Oekraïense schrijver Andrej Koerkov (Leningrad, 1961) de Special Orwell Prize 2026 heeft gewonnen! Het is een meer dan verdiende erkenning voor Koerkov, zeker gezien…

Lees verder >
De Constantijn Huygens-prijs 2026 toegekend aan Connie Palmen!

De Constantijn Huygens-prijs 2026 toegekend aan Connie Palmen!

Connie Palmen (1955, Sint Odiliënberg) ontvangt de Constantijn Huygens-prijs 2026 voor haar oeuvre. ‘Dit maakt me zielsgelukkig en trots’, vertelt Palmen. ‘Deze oeuvreprijs is een erkenning van het schrijverschap en…

Lees verder >
Karin Amatmoekrim op Lowlands 2026

Karin Amatmoekrim op Lowlands 2026

Vandaag maakte Lowlands het literatuurprogramma bekend voor de editie van 2026. Karin Amatmoekrim zal, net als gelouterd schrijvers Rob van Essen en Judith Herzberg, tijdens de ochtendtalkshow Bakkie LLit aanwezig…

Lees verder >
Drie Prometheustitels op longlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Drie Prometheustitels op longlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Op zaterdag 27 juni de longlist van de Libris Geschiedenis Prijs 2026 bekendgemaakt. Vol trots kunnen wij laten weten dat er dit jaar drie Prometheustitels op de longlist staan: God,…

Lees verder >
Wiljan van den Akker overleden

Wiljan van den Akker overleden

Tot ons verdriet is op 20 april 2026 onze geliefde auteur Wiljan van den Akker overleden. Wiljan van den Akker (1954) was een veelzijdig en bevlogen schrijver, dichter, vertaler en…

Lees verder >
‘De gedichtenapotheek’ is de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw

‘De gedichtenapotheek’ is de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw

De gedichtenapotheek, de gelauwerde poëziebloemlezing samengesteld door Philip Huff, is toe aan de zevende druk. Met meer dan 30.000 exemplaren maakt dat het tot de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw!…

Lees verder >