Afgelopen weekend verscheen er een interview met emeritus hoogleraar en auteur Auke van der Woud in de Volkskrant. In het gesprek vertelt Van der Woud over De Nederlanden – Het lege land 1800-1850Dit boek is de herschreven versie van Het lege land waarmee Van der Woud  in 1987 naam maakte als schrijver. Van der Woud onderzoekt de ruimtelijke ordening van Nederland in de vroege negentiende eeuw, en beschrijft hoe het woeste landschap langzaam verandert door  de groeiende steden, de aanleg van kanalen en spoorwegen en de nationale openbare werken georganiseerd door Koning Willem I.

De auteur licht zijn keuze toe om het boek te herschrijven: ‘Ik vond de oorspronkelijke editie een beetje een museumstuk geworden, vooral qua taal, er staan veel van die ouwe naamvallen in, met “der” enzo. Deze nieuwe versie is nuchterder, scherper. Ik wéét nu ook meer dan toen.’

‘Ze zeggen weleens dat schrijvers hun hele leven bezig zijn met één boek’ merkt journalist Wilma de Rek op. Van der Woud: ‘Helemaal. Ik ben mijn leven lang bezig met dit ene onderwerp.’

De muziek van componist Schubert heeft ‘het luikje naar de negentiende eeuw opengezet. Op een intuïtief niveau: Schubert staat voor mij voor de innerlijke betrokkenheid en de liefde die je ergens voor hebben kan. Daarnaast is er ook een soort academische interesse. Er is iets waar niemand naar kijkt en dat ga ík nou eens doen, en dan zie ik dingen die nog nooit gezien zijn.’

De negentiende eeuw heeft lang een erg negatief imago gehad. Volgens Van der Woud is het juist interessant: ‘om in die afgewezen cultuur iets te vinden dat tóch kwaliteit had. Ik wilde die tijd begrijpen.’

U kunt het interview hier teruglezen.


De Nederlanden is een compleet gerenoveerde versie van Het lege land (1987), het boek dat vaak ‘klassiek’ is genoemd. Deze nieuwe uitgave beschrijft hoe Nederland uit de revoluties rond 1800 opkrabbelde, hoe het landschap en de steden er in de vroege negentiende eeuw uitzagen en hoe ze langzaam begonnen te veranderen. Koning Willem I organiseerde de nationale openbare werken. Klopt het wel dat de koopman- en kanalenkoning daarmee voor welvaart zorgde? Hij liet de Nederlandse staat in 1840 bijna failliet achter. Veroorzaakte zijn optreden niet juist een langdurige economische en sociale stagnatie? Hoe komt het dat de energie, de ondernemingslust in Nederland na zijn vertrek opeens loskwam?
Deze nieuwe rijkgeïllustreerde editie is de voorgeschiedenis van het moderne Nederland dat na 1850 ontstond, en van de veelgeprezen reeks die Van der Woud daarover schreef: Een nieuwe wereld (2006), Koninkrijk vol sloppen (2010), De nieuwe mens (2015) en Het landschap, de mensen (2020).

Bestel een exemplaar via onze webshop.

Auke van der Woud (1947) was ruim twintig jaar in Amsterdam en Groningen hoogleraar architectuur- en stedenbouwgeschiedenis. Hij schrijft over Nederland in de negentiende en de vroege twintigste eeuw. In 2007 ontving hij voor Een nieuwe wereld de Libris Geschiedenis Prijs (toen Het Beste Geschiedenisboek geheten). In 2010 kreeg hij de Grote Rotterdam-Maaskantprijs voor zijn ‘excellente oeuvre dat het denken over de negentiende eeuw verdiept, (…) met een literaire stijl die men zelden in de wetenschap tegenkomt’.

Ook interessant



Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Woensdagavond werd bekendgemaakt dat Prometheus-auteur Emma Zuiderveen met haar debuut op de shortlist staat voor de Hebban • Winq Regenboogprijs 2026. Emma’s debuutroman, De rest is naakt, verscheen in april 2025. Over De rest…

Lees verder >
Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

De longlist van de Sociologische Bril 2026 is bekendgemaakt. Vol trots kunnen wij laten weten dat er dit jaar drie Prometheustitels op de longlist staan: In therapie. Een persoonlijke zoektocht…

Lees verder >
Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Vorige week werd bekendgemaakt dat de Oekraïense schrijver Andrej Koerkov (Leningrad, 1961) de Special Orwell Prize 2026 heeft gewonnen! Het is een meer dan verdiende erkenning voor Koerkov, zeker gezien…

Lees verder >
De Constantijn Huygens-prijs 2026 toegekend aan Connie Palmen!

De Constantijn Huygens-prijs 2026 toegekend aan Connie Palmen!

Connie Palmen (1955, Sint Odiliënberg) ontvangt de Constantijn Huygens-prijs 2026 voor haar oeuvre. ‘Dit maakt me zielsgelukkig en trots’, vertelt Palmen. ‘Deze oeuvreprijs is een erkenning van het schrijverschap en…

Lees verder >
Karin Amatmoekrim op Lowlands 2026

Karin Amatmoekrim op Lowlands 2026

Vandaag maakte Lowlands het literatuurprogramma bekend voor de editie van 2026. Karin Amatmoekrim zal, net als gelouterd schrijvers Rob van Essen en Judith Herzberg, tijdens de ochtendtalkshow Bakkie LLit aanwezig…

Lees verder >
Drie Prometheustitels op longlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Drie Prometheustitels op longlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Op zaterdag 27 juni de longlist van de Libris Geschiedenis Prijs 2026 bekendgemaakt. Vol trots kunnen wij laten weten dat er dit jaar drie Prometheustitels op de longlist staan: God,…

Lees verder >
Wiljan van den Akker overleden

Wiljan van den Akker overleden

Tot ons verdriet is op 20 april 2026 onze geliefde auteur Wiljan van den Akker overleden. Wiljan van den Akker (1954) was een veelzijdig en bevlogen schrijver, dichter, vertaler en…

Lees verder >
‘De gedichtenapotheek’ is de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw

‘De gedichtenapotheek’ is de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw

De gedichtenapotheek, de gelauwerde poëziebloemlezing samengesteld door Philip Huff, is toe aan de zevende druk. Met meer dan 30.000 exemplaren maakt dat het tot de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw!…

Lees verder >