Afgelopen vrijdag is het boek Beelden zonder weerga van Dirk van Delft en Ton Helvoort feestelijk gepresenteerd in Rijksmuseum Boerhaave te Leiden. Diezelfde avond was de auteur Van Delft te gast bij radioprogramma Met het Oog op Morgen op NPO Radio 1, waar hij sprak over het wetenschappelijke belang van de elektronenmicroscoop. ‘De elektronenmicroscoop heeft het mogelijk gemaakt om echt in de celkernen te kijken en eigenlijk de oorsprong van het leven in kaart te brengen.’

Beluister hier de volledige uitzending van Met het oog op morgen. Het interview met de auteur begint bij 37:05.

Ook afgelopen zondag was Van Delft op Radio 1 te beluisteren bij geschiedenisprogramma OVT waar hij vertelde over de belangrijke rol van de elektronenmicroscoop. De elektronenmicroscoop brengt ons veel meer dan de gewone microscoop. ‘Die apparaten kunnen echt helemaal in de cel kijken, kunnen eiwitten zien, en kunnen delen van eiwitten zien.’ Dit is belangrijk, zegt Van Delft, omdat men op deze manier veel meer begrijpt van hoe het leven precies in elkaar zit en dus ook eventueel ziektes en afwijkingen zou kunnen verhelpen.

Beluister hier het volledige interview met Dirk van Delft.

Het boek werd eerder lovend besproken in de Volkskrant. ‘Genoeg ingrediënten voor een lekker boek, dat meer over mensen gaat dan over elektronenkanonnen.’ Van Ernst Ruska’s uitvinding in 1931 tot de modernste cryo-elektronenmicroscoop, die in 2017 de Nobelprijs voor de Scheikunde won. ‘Beelden zonder weerga behandelt de historische ontwikkelingen vanuit een praktisch wetenschappelijk oogpunt. ‘En waar technologie de boventoon voert, weten de auteurs ingewikkelde zaken eenvoudig uit te leggen,’ schreef recensent Bard van de Weijer.


Over Beelden zonder weerga:

In 1986 won Ernst Ruska voor zijn uitvinding van de elektronenmicroscoop de Nobelprijs voor de Natuurkunde. Dat was 55 jaar (!) nadat hij het instrument in Berlijn had gebouwd. Beelden zonder weerga volgt deze gedreven pionier die alles in het werk stelde om zijn droom te verwezenlijken en Siemens zover kreeg zijn ontwerp in productie te nemen. Een tweede hoofdpersoon is Jan Bart Le Poole van de TU Delft. Zijn ingenieuze aanpassingen aan Ruska’s prototype betekenden de opmaat tot het wereldwijde succes van de elektronenmicroscopen die Philips vanaf 1949 op de markt bracht. Maar de echte hoofdrol in Beelden zonder weerga is weggelegd voor het apparaat zelf.

Zien is geloven. Voor de modernste cryo-elektronenmicroscoop, die in 2017 de Nobelprijs voor de Scheikunde won, geldt dat net zo hard als voor het prototype van Ernst Ruska. Beelden zonder weerga overziet de historische ontwikkelingen en geeft een kleurrijk verslag vanaf de werkvloer van de wetenschap.

Dirk van Delft is directeur van Rijksmuseum Boerhaave en bijzonder hoogleraar materieel erfgoed van de natuurwetenschappen aan de Universiteit Leiden. In 2005 won hij de NWO-Eurekaprijs voor wetenschapscommunicatie. Datzelfde jaar verscheen zijn veelgeprezen biografie over koudepionier Heike Kamerlingh Onnes.

Ton van Helvoort is biochemicus. In 1993 promoveerde hij aan de Universiteit van Maastricht op het twintigste-eeuwse debat over de aard van virussen. Sindsdien is hij zelfstandig wetenschapshistoricus met als specialisaties (bio)chemie, virologie, kanker, voeding en de chemische industrie.

Ook interessant



Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Emma Zuiderveen op shortlist Regenboogprijs 2026!

Woensdagavond werd bekendgemaakt dat Prometheus-auteur Emma Zuiderveen met haar debuut op de shortlist staat voor de Hebban • Winq Regenboogprijs 2026. Emma’s debuutroman, De rest is naakt, verscheen in april 2025. Over De rest…

Lees verder >
Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

Drie Prometheus-titels op longlist Sociologische Bril 2026

De longlist van de Sociologische Bril 2026 is bekendgemaakt. Vol trots kunnen wij laten weten dat er dit jaar drie Prometheustitels op de longlist staan: In therapie. Een persoonlijke zoektocht…

Lees verder >
Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Andrej Koerkov ontvangt de Special Orwell Prize 2026

Vorige week werd bekendgemaakt dat de Oekraïense schrijver Andrej Koerkov (Leningrad, 1961) de Special Orwell Prize 2026 heeft gewonnen! Het is een meer dan verdiende erkenning voor Koerkov, zeker gezien…

Lees verder >
De Constantijn Huygens-prijs 2026 toegekend aan Connie Palmen!

De Constantijn Huygens-prijs 2026 toegekend aan Connie Palmen!

Connie Palmen (1955, Sint Odiliënberg) ontvangt de Constantijn Huygens-prijs 2026 voor haar oeuvre. ‘Dit maakt me zielsgelukkig en trots’, vertelt Palmen. ‘Deze oeuvreprijs is een erkenning van het schrijverschap en…

Lees verder >
Karin Amatmoekrim op Lowlands 2026

Karin Amatmoekrim op Lowlands 2026

Vandaag maakte Lowlands het literatuurprogramma bekend voor de editie van 2026. Karin Amatmoekrim zal, net als gelouterd schrijvers Rob van Essen en Judith Herzberg, tijdens de ochtendtalkshow Bakkie LLit aanwezig…

Lees verder >
Drie Prometheustitels op longlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Drie Prometheustitels op longlist Libris Geschiedenis Prijs 2026

Op zaterdag 27 juni de longlist van de Libris Geschiedenis Prijs 2026 bekendgemaakt. Vol trots kunnen wij laten weten dat er dit jaar drie Prometheustitels op de longlist staan: God,…

Lees verder >
Wiljan van den Akker overleden

Wiljan van den Akker overleden

Tot ons verdriet is op 20 april 2026 onze geliefde auteur Wiljan van den Akker overleden. Wiljan van den Akker (1954) was een veelzijdig en bevlogen schrijver, dichter, vertaler en…

Lees verder >
‘De gedichtenapotheek’ is de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw

‘De gedichtenapotheek’ is de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw

De gedichtenapotheek, de gelauwerde poëziebloemlezing samengesteld door Philip Huff, is toe aan de zevende druk. Met meer dan 30.000 exemplaren maakt dat het tot de bestverkochte poëziebloemlezing van de eeuw!…

Lees verder >