Wim Voermans te gast bij 1 op 1 met Sven Kockelmann

Wim Voermans, auteur van het recent verschenen Het land moet bestuurd worden, was onlangs te gast bij het radioprogramma 1 op 1 van Sven Kockelmann. Voermans reageert op de versplintering naar aanleiding van de verkiezingen en noemt versplintering iets oer-Nederlands:

‘Wij zijn een land van minderheden vanaf de 17e eeuw […]. Hier zijn het de minderheden die heersen en die met elkaar moeten proberen te overleggen […]. Dit hoort bij het politieke landschap. Dit is Nederland.’

Verder heeft Voermans kritiek het polderen en de ‘spreadsheet politics’ in Nederland. Zijn advies voor de verkenners en formateurs bij het aankomende formatieproces is om te proberen te kijken ‘of er een coalitie mogelijk is. Waar ik mij zorgen over maak is de lijn van dat herstelplan dat Rutte heeft uitgeserveerd’. Voermans vindt het herstelplan te apolitiek en hij wil een normale formatie.

U luistert deze aflevering hier terug.

Over Het land moet bestuurd worden:

In een versplinterd politiek landschap werden de afgelopen tien jaar de grootste systeemveranderingen van na de Tweede Wereldoorlog doorgevoerd. De arbeidsmarkt, de woningmarkt, de energiemarkt, het bankenstelsel, het pensioenstelsel, het zorgstelsel, om er maar een paar te noemen, gingen allemaal op de schop. Hoe kon dat met kabinetten die opereerden zonder een vaste meerderheid in het parlement? Was het de poldercultuur, die ons op papier onbestuurbare land bij elkaar en gaande houdt? Of was het de leiderskwaliteit van premier Rutte? Waren het de omstandigheden of misschien de nieuwe polderregenten?

In Het land moet bestuurd worden gaat Wim Voermans op zoek naar mogelijke verklaringen. Politieke en bestuurlijke, maar ook historische: zitten die fragmentatie en dat polderen in onze aard? Herhaalde de geschiedenis zich de afgelopen tien jaar gewoonweg, of verlegden de accenten zich wellicht permanent? Besturen werd in elk geval in korte tijd belangrijker en technischer dan ooit, en bestuurders werden professioneler. Ze overvleugelen inmiddels onze volksvertegenwoordigingen, en onttrekken zich steeds meer aan de greep van regels en van de instanties die hen moeten controleren, die tegenwicht en tegenmacht moeten bieden, zoals gebeurde in de toeslagenaffaire. Een tendens die nog verder werd versterkt door het coronavirus. Ontstaat er een nieuwe regentencultuur? Wat betekent dat voor onze democratie? Is die in gevaar en moeten we die weer opeisen?

Wim Voermans is hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Universiteit Leiden. Eerder publiceerde hij bij Prometheus samen met Geerten Waling De gemeente in de genen (2018; vier drukken) en zijn veelgeprezen Het verhaal van de grondwet (2019; vijf drukken).

Over Het verhaal van de grondwet:
‘Op uiterst leesbare en vaak prikkelende wijze schetst Voermans de ontwikkeling van het constitutionele denken van de Oudheid tot nu.’ – Historisch Nieuwsblad